Οι λαθραίες διαδρομές των τσιγαράδικων και ο ρόλος της Κρήτης
Οι εγκληματικές οργανώσεις δυναμώνουν ημέρα με την ημέρα και μεγάλο μέρος από τον τζίρο δισεκατομμυρίων το επανεπενδύουν στο λαθρεμπόριο. Αυτό, σύμφωνα με τους ειδικούς των διωκτικών αρχών, σημαίνει ολοένα πιο σύγχρονο εξοπλισμό, ξέπλυμα, δωροδοκίες κρατικών αξιωματούχων, αλλά και τοποθέτηση του χρήματος προς άλλες παράνομες δραστηριότητες.
Σε όλο αυτό το παγκόσμιο δίκτυο η Ελλάδα έχει κομβικό ρόλο, πρωτίστως λόγω της γεωγραφικής της θέσης. Βρίσκεται στο κέντρο των δύο βασικών διαδρομών των λαθρεμπόρων: τόσο αυτού που ξεκινάει από τη Βόρεια Αφρική και την Ασία και πάει προς την Ευρώπη όσο και εκείνου με αφετηρία τις χώρες του πρώην ανατολικού μπλοκ, μεταξύ των οποίων η Ρωσία, η Ουκρανία, η Ρουμανία, το Μαυροβούνιο, με την Κύπρο να συμπληρώνει το παζλ, και κατάληξη την Κεντρική και κυρίως τη Βόρεια Ευρώπη. Σύμφωνα με την πιο πρόσφατη έκθεση των ελληνικών αρχών που καλύπτει έως και το 2015, δραστηριοποιήθηκαν τη χρονιά εκείνη συνολικά 31 εγκληματικές ομάδες στο λαθρεμπόριο προϊόντων γενικότερα. Αποτελούνταν συνολικά από 217 μέλη. Οι εν λόγω ομάδες ήταν εγχώριες και αλλοδαπές.
Οι κυριότερες χώρες προέλευσης των μελών τους ήταν η Ελλάδα, η Ουκρανία, το Πακιστάν, η Σενεγάλη και η Αίγυπτος. Την αρχηγία την έχει συνήθως Ελληνας. Στην πλειονότητά τους, ήτοι οι 15 από τις 31 οργανώσεις, ασχολήθηκαν με το λαθρεμπόριο τσιγάρων και δραστηριοποιούνταν κυρίως σε Αττική και Θεσσαλονίκη. Από τα διαθέσιμα στοιχεία προκύπτει:
■ Οι ομάδες ήταν πολυμελείς (από 6 έως 12 μέλη) ή/και ολόκληρα εγκληματικά δίκτυα (από 12 έως 39 μέλη).
■ Στις εγχώριες ομάδες διαπιστώνεται σημαντική συμμετοχή, σε ποσοστό 51% ομογενών από χώρες της πρώην ΕΣΣΔ (Γεωργία, Καζακστάν, Ουζμπεκιστάν, Κιργιστάν, Ρωσία), με αυστηρή ιεραρχία στη δομή τους.
■ Υπάρχουν διεθνείς διασυνδέσεις με μέλη εγκληματικών ομάδων που βρίσκονται σε χώρες προέλευσης των λαθραίων τσιγάρων, όπως η Ουκρανία και η Ρωσία, σε χώρες ενδιάμεσες, όπως η Μολδαβία, το Μαυροβούνιο και η Βουλγαρία, και σε χώρες προορισμού του εμπορεύματος, όπως η Ισπανία, η Γερμανία και το Βέλγιο.
Οι τρόποι, οι δρόμοι και οι «καρφωτές»
Οι λαθρέμποροι κάνουν τόσο τις εισαγωγές όσο και τις εξαγωγές τους στην Ελλάδα με πλοία τα οποία συνήθως μεταφέρουν νόμιμα προϊόντα. Πλοία τα οποία στην πιάτσα αποκαλούνται «τσιγαράδικα». Πλησιάζουν τις ελληνικές ακτές και μεταφορτώνουν το λαθραίο εμπόρευμα σε ταχύπλοα, από τα οποία στη συνέχεια το ξεφορτώνουν σε απόμερες και απόκρημνες περιοχές, κυρίως της Πελοποννήσου, της Κρήτης και των νησιών του Ιονίου.
Στη συνέχεια τα τσιγάρα και ο καπνός φορτώνονται σε φορτηγά-οχήματα και στοιβάζονται σε αποθήκες για την περαιτέρω προώθηση. Ειδικά τα φορτία που τα βγάζουν σε ερημικές παραλίες της Δυτικής Ελλάδας, κυρίως στην Αιτωλοακαρνανία, αλλά και στην Κρήτη, προέρχονται από λιμάνια του Μαυροβουνίου, της Κίνας, του Βιετνάμ, της Σιγκαπούρης, της Μαλαισίας, των Φιλιππίνων, της Αιγύπτου, της Κύπρου, της Βουλγαρίας, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και της Τουρκίας. Για την κάλυψη του παράνομου φορτίου χρησιμοποιούν διάφορα προϊόντα όπως έπιπλα, είδη ένδυσης, φρούτα, pellet, πλαστικά είδη κ.τ.λ.
Μόλις παραληφθεί το εμπόρευμα, μπαίνει στο παιχνίδι η εγκληματική οργάνωση που παρακολουθεί την πορεία του κοντέινερ. Το κλέβουν και βγάζουν από τις κρύπτες τα λαθραία. Καθημερινά στα λιμάνια του Πειραιά, της Θεσσαλονίκης, του Ηρακλείου και του Βόλου διακινούνται χιλιάδες κουτιά των οποίων ο έλεγχος είναι δύσκολος, λόγω της έλλειψης προσωπικού και τεχνολογικού εξοπλισμού. «Συνήθως με καρφωτές εντοπίζουμε το λαθραίο φορτίο», δηλώνει άνθρωπος των διωκτικών αρχών.
Οσον αφορά το λαθρεμπόριο από τη στεριά, αυτό γίνεται με αυτοκίνητα επιβατηγά ή φορτηγά από επίσημα, φυλασσόμενα ή μη, σημεία εισόδου από Αλβανία, Βουλγαρία, ΠΓΔΜ και Τουρκία.
Η μία διαδρομή έρχεται από την Ασία και τη Βόρεια Αφρική μέσω της Διώρυγας του Σουέζ, και φυσικά περνάει από την Ελλάδα, ενώ η άλλη έχει αφετηρία τη Ρωσία και τις χώρες του πρώην ανατολικού μπλοκ (Ουκρανία, Ρουμανία, Μαυροβούνιο), με την Κύπρο να συμπληρώνει το παζλ, και κατάληξη την Κεντρική και κυρίως τη Βόρεια Ευρώπη
Κίνα και Ρωσία οι πρωταθλήτριες
«Η Κίνα φέρεται να είναι ο μεγαλύτερος προμηθευτής λαθραίων τσιγάρων παγκοσμίως, με ετήσια παραγωγή που αγγίζει τα 200 δισεκατομμύρια τσιγάρα που μεταφέρονται με πλοία, καλυμμένα από παιχνίδια, ρούχα, έπιπλα κ.ά.», τονίζουν στελέχη του Λιμενικού. Ακολουθεί η Ρωσία. Εχει υπολογιστεί ότι η ζημιά που προκαλεί στην οικονομία της Ε.Ε. ξεπερνάει τα 800 εκατ. ευρώ». Βέβαια, εμπλέκονται και καπνοβιομηχανίες. «Μη νομίζετε ότι οι βιομηχανίες είναι αθώες περιστερές. Κάποιες από αυτές είναι στο κόλπο», επεσήμανε στο «ΘΕΜΑ» στέλεχος του Λιμενικού Σώματος.
Πηγή: protothema.gr