Σημαντικές επιτυχίες δύο ερευνητών του ΙΤΕ, του Δρα. Μαρίνου Σαρηγιάννη, ερευνητή του Ινστιτούτου Μεσογειακών Σπουδών και του καθ. Κωνσταντίνου Τάσση, συνεργαζόμενου μέλους ΔΕΠ του Ινστιτούτου Ηλεκτρονικής Δομής και Λέιζερ, οι οποίοι εξασφάλισαν χρηματοδότηση από το εξαιρετικά ανταγωνιστικό πρόγραμμα Consolidator (CoG) του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Έρευνας (ERC).
Είναι σημαντικό ότι από τις 3 συνολικά χρηματοδοτήσεις που απέσπασε αυτή τη φορά η Ελλάδα, οι 2 ανήκουν σε Ερευνητές του ΙΤΕ.
Ο Δρ. Μαρίνος Σαρηγιάννης έλαβε χρηματοδότηση από το European Research Council Consolidator Grant (H2020-ERC-COG-2017) με το ερευνητικό πρόγραμμα GHOST - Geographies and Histories of the Ottoman Supernatural Tradition: Exploring Magic, the Marvelous, and the Strange in Ottoman Mentalities.
Το πρόγραμμα θα ερευνήσει τις οθωμανικές έννοιες και πεποιθήσεις που αφορούν το υπερφυσικό. Κύριοι στόχοι του θα είναι να εξετάσει τη σημασία και το περιεχόμενο των διαφόρων αντιλήψεων για το «υπερφυσικό», να τις τοποθετήσει μέσα στις διάφορες οθωμανικές κοσμοεικόνες, να αναλύσει τις αλλαγές που επήλθαν στο πέρασμα του χρόνου και να τις συσχετίσει με την ανάδυση διαφορετικών πολιτισμικών επιπέδων και κοινωνικών ομάδων.
Το πρόγραμμα θα δώσει ώθηση σε ευρύτερες συζητήσεις στην πρόσφατη ιστοριογραφία σχετικά με έννοιες όπως η «απομάγευση του κόσμου» ή ο «διαφωτισμός», ενσωματώνοντας έτσι την οθωμανική διανοητική ιστορία στην ευρύτερη πολιτισμική ιστορία της πρώιμης νεωτερικότητας. Η ερευνητική ομάδα περιλαμβάνει επιστήμονες από την Ελλάδα, τη Μεγάλη Βρετανία, την Τουρκία και τις ΗΠΑ, οι οποίοι θα συμμετέχουν ως μεταδιδακτορικοί ερευνητές, επισκέπτες ερευνητές και υποψήφιοι διδάκτορες.
Σύντομο βιογραφικό
Ο Μαρίνος Σαρηγιάννης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1973. Σπούδασε ιστορία και αρχαιολογία στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και απέκτησε το διδακτορικό του στο ίδιο πανεπιστήμιο το 2005 («Περιθωριακές ομάδες και συμπεριφορές στην οθωμανική Κωνσταντινούπολη, 16ος-18ος αιώνες»). Εργάζεται ως ερευνητής στο Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών του ΙΤΕ από το 2007, με αντικείμενο την οθωμανική κοινωνική, πολιτισμική και διανοητική ιστορία. Το 2014-2015 διεύθυνε το ερευνητικό πρόγραμμα «OTTPOL: A history of early modern Ottoman political thought, 15th to early 19th centuries» στα πλαίσια της δράσης «ΑΡΙΣΤΕΙΑ ΙΙ» της ΓΓΕΤ (ΕΣΠΑ 2007-2013). Είναι μέλος του Επιστημονικού Συμβουλίου του Ινστιτούτου Μεσογειακών Σπουδών/ΙΤΕ και μέλος της εκδοτικής επιτροπής του περιοδικού Archivum Ottomanicum (Wiesbaden). Έχει δημοσιεύσει πάνω από πενήντα άρθρα και κεφάλαια σε περιοδικά όπως Turcica, Archivum Ottomanicum, International Journal of Turkish Studies, Journal of Economic and Social History of the Orient, Turkish Historical Review, Der Islam και άλλα. Η τελευταία μονογραφία του με τίτλο A History of Ottoman Political Thought up to the Early Nineteenth Century είναι υπό έκδοση.
Ο Κωνσταντίνος Τάσσης, Επίκουρος Καθηγητής του Τμήματος Φυσικής του Πανεπιστημίου Κρήτης και Συνεργαζόμενος Ερευνητής του Ινστιτούτου Ηλεκτρονικής Δομής και Λέιζερ (ΙΗΔΛ) του Ιδρύματος Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ) χρηματοδοτήθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας (ERC) στο πλαίσιο του εξόχως ανταγωνιστικού προγράμματος «Επιχορηγήσεων Εδραίωσης» (Consolidator Grant), για να υλοποιήσει το πείραμα PASIPHAE (http://pasiphae.science). Το έργο PASIPHAE, του οποίου η χρηματοδότηση ανέρχεται στο ποσό των 1,9 εκατομμυρίων ευρώ, θα έχει διάρκεια πέντε ετών και θα εκτελεστεί στο ΙΗΔΛ-ΙΤΕ στο πλαίσιο της Ομάδας Αστροφυσικής, που αποτελεί συνεργασία του ΙΤΕ-ΙΗΔΛ και του Τμήματος Φυσικής του Πανεπιστημίου Κρήτης. Είναι η έκτη φορά που ερευνητής του ΙΗΔΛ επιλέγεται για χρηματοδότηση από τα υψηλού κύρους προγράμματα του ERC.
Το πείραμα PASIPHAE θα πραγματοποιηθεί από διεθνή κοινοπραξία, υπό τον συντονισμό του κ. Τάσση και θα χαρτογραφήσει, με πρωτοφανή ακρίβεια, την πόλωση του φωτός από εκατομμύρια αστέρια του Γαλαξία μας. Οι παρατηρήσεις θα γίνουν με ειδικά όργανα πρωτοποριακής τεχνολογίας από τα αστεροσκοπεία του Σκίνακα στην Κρήτη και του Σάδερλαντ στη Νότιο Αφρική. Με βάση τις νέες αυτές μετρήσεις θα δημιουργηθεί για πρώτη φορά ένας τρισδιάστατος χάρτης του μαγνητικού πεδίου του Γαλαξία μας. Έτσι θα καταστεί δυνατό να προσδιοριστούν οι πλέον κατάλληλες περιοχές του ουρανού, όπου οι αστρονόμοι μπορούν να αναζητήσουν το αποτύπωμα στο αρχέγονο φως των πρώτων στιγμών της δημιουργίας του Σύμπαντος.
Οι αξιολογητές της πρότασης του κ. Τάσση εκ μέρους του ERC αναφέρουν (στις ανώνυμες αναφορές τους) πως η επιτυχία του εν λόγω πειράματος θα έχει σημαντικότατη επίδραση τόσο στην κοσμολογία όσο και στην αστροφυσική των γαλαξιών. Σημειώνουν πως οι νέες παρατηρήσεις θα αποτελέσουν μία μοναδική συνεισφορά και «πιθανώς αποφασιστική» στην κατεύθυνση της αναζήτησης του αρχέγονου φωτός. Καταλήγουν πως η πρόταση είναι επαναστατική και θα αποτελέσει ένα γιγαντιαίο άλμα στο επιστημονικό της πεδίο.
Η χρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Έρευνας θα λειτουργήσει συνεργατικά με επί πλέον χορηγίες για το αντικείμενο του έργου από το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, το Ίδρυμα Infosys στην Ινδία, το National Equipment Program της Νοτίου Αφρικής και το National Science Foundation των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής.
Σύντομο βιογραφικό
Ο Κώστας Τάσσης έλαβε το πτυχίο Φυσικής από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης το 1999 και το Διδακτορικό του δίπλωμα (Ph.D.) από το University of Illinois at Urbana-Champaign στις ΗΠΑ το 2005. Εργάστηκε ως μεταδιδακτορικός υπότροφος στο University of Chicago (2005-2008) και στο Jet Propulsion Laboratory της NASA και του Caltech (2008-2011). Εκλέχτηκε επίκουρος καθηγητής στο Τμήμα Φυσικής το 2011, και ήρθε στην Κρήτη το φθινόπωρο του 2012. Τη χρονιά 2011-2012 διετέλεσε Επισκέπτης Ερευνητής στο Max-Planck Institute for Radioastronomy στη Βόννη της Γερμανίας.
Τα επιστημονικά του ενδιαφέροντα αφορούν στην περιοχή της αστρικής γένεσης στο Γαλαξία και στο Σύμπαν, της φυσικής της μεσοαστρικής ύλης, των προσομοιώσεων μαγνητοϋδροδυναμικής αστροφυσικών συστημάτων και της μεσοαστρικής χημείας.